Rady parafialne – między formalnością a współodpowiedzialnością. Panel na Forum Ekonomicznym w Karpaczu

Fundacja Obserwatorium Społeczne będzie partnerem XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu. Wspólnie z Centrum Formacji do Rozeznawania przygotowujemy panel dyskusyjny poświęcony radom parafialnym i ich rzeczywistej roli w życiu wspólnot kościelnych. Zapraszamy do Karpacza w dniach 8–10 września 2026 roku.

Forum Ekonomiczne od ponad trzydziestu lat jest jednym z najważniejszych miejsc debaty o przyszłości Polski, Europy i naszego regionu. Organizatorzy zapowiadają kilkaset debat, paneli i wydarzeń z udziałem przedstawicieli polityki, gospodarki, nauki, mediów, samorządów oraz organizacji społecznych.

W tym gronie obecna będzie również Fundacja Obserwatorium Społeczne, która od lata brała udział w dyskusjach podczas forum, a w tym roku została oficjalnie partnerem.

Nasza obecność w Karpaczu wynika z przekonania, że rozmowa o kapitale społecznym, odpowiedzialności i jakości instytucji nie może kończyć się na państwie, gospodarce, samorządzie czy organizacjach pozarządowych. Dotyczy również wspólnot religijnych. Kościół jest również przestrzenią relacji, współodpowiedzialności, zaangażowania i budowania dobra wspólnego.

Rada parafialna – serce wspólnoty czy element dekoracyjny?

Dlatego wspólnie z Centrum Formacji do Rozeznawania przygotowaliśmy panel dyskusyjny poświęcony radom parafialnym.

Chcemy postawić pytanie bardzo konkretne: czy parafialne rady duszpasterskie i ekonomiczne są rzeczywiście miejscem współodpowiedzialności świeckich i duchownych za wspólnotę, czy w praktyce zbyt często pozostają instytucją istniejącą przede wszystkim na papierze?

Parafia dysponuje kapitałem, którego nie da się sprowadzić do finansów. Są nim ludzie i ich doświadczenie, kompetencje, czas, znajomość lokalnego środowiska, gotowość do działania i poczucie odpowiedzialności za wspólnotę. Dobrze funkcjonująca rada może pomóc ten potencjał odkryć i wykorzystać. Źle rozumiana może natomiast stać się jedynie formalnym dodatkiem do struktury parafialnej lub miejscem rozgrywania lokalnych animozji.

W panelu udział wezmą osoby, które spojrzą na funkcjonowanie rad parafialnych z różnych perspektyw – duszpasterskiej, socjologicznej, formacyjnej i praktycznego doświadczenia życia Kościoła.

Do dyskusji zaprosiliśmy bp. dr. Artura Ważnego, biskupa sosnowieckiego, oraz bp. Waldemara Musioła, biskupa pomocniczego diecezji opolskiej. Ich udział pozwoli spojrzeć na rady parafialne również z perspektywy odpowiedzialności biskupiej, doświadczenia duszpasterskiego oraz współczesnych przemian zachodzących w Kościele.

W rozmowie weźmie udział także Olga Kotowska-Wójcik – socjolog i wykładowca akademicki, zaangażowana w działalność Centrum Formacji do Rozeznawania. Do dyskusji wniesie perspektywę badań społecznych oraz pytanie o to, co dane mówią nam o współczesnych parafiach, religijności i gotowości ludzi do współuczestnictwa.

Marek Liszyński posiada doświadczenie zarówno parafialnej, jak i diecezjalnej rady duszpasterskiej. Od lat zajmuje się również przywództwem, mentoringiem i towarzyszeniem ludziom w rozwoju. Szczególnie bliskie jest mu przekonanie, że we wspólnocie każdy powinien mieć możliwość zabrania głosu – ale również doświadczenie, że ten głos został rzeczywiście usłyszany.

W panelu wystąpi również ks. dr Michał Mraczek, wiceprezes Fundacji Obserwatorium Społeczne i rektor Metropolitalnego Wyższego Seminarium Duchownego we Wrocławiu. Jego obecność pozwoli spojrzeć na rady parafialne także od strony formacji przyszłych duszpasterzy. W czasach, gdy sam urząd nie gwarantuje już społecznego autorytetu, coraz większego znaczenia nabierają autentyczność, umiejętność budowania relacji oraz zdolność do współpracy z ludźmi świeckimi.

Dyskusję poprowadzi Wojciech Iwanowski z Fundacji Obserwatorium Społeczne, zawodowo związany z katolickim sektorem organizacji pozarządowych i komunikacją społeczną.

Kościół jako przestrzeń odpowiedzialności

Podczas rozmowy chcemy zastanowić się m.in. jakiej kultury współpracy potrzebują dziś parafie i czy rady parafialne mogą stać się rzeczywistą przestrzenią współodpowiedzialności świeckich i duchownych? Podczas panelu spojrzymy na to wyzwanie z kilku perspektyw: bp Artur Ważny zapyta o parafię zdolną do ewangelizacji, a nie tylko administrowania; bp Waldemar Musioł – o miejsce rad w duszpasterstwie diecezjalnym; ks. dr Michał Mraczek – o przygotowanie przyszłych księży do współpracy, delegowania odpowiedzialności i kierowania zespołem; Olga Kotowska-Wójcik przedstawi perspektywę socjologiczną i oczekiwania wiernych, a Marek Liszyński pokaże, jak poprzez rozeznawanie, formację i konkretne narzędzia zmieniać radę z formalnego organu w żywą wspólnotę odpowiedzialności. W centrum rozmowy znajdzie się pytanie o taki model przywództwa w Kościele, który potrafi słuchać, rozeznawać i zapraszać do rzeczywistego współuczestnictwa. Różne perspektywy, jedno pytanie o współodpowiedzialność

Temat rad parafialnych może wydawać się szczegółowym zagadnieniem dotyczącym wewnętrznej organizacji Kościoła. W rzeczywistości prowadzi jednak do znacznie szerszych pytań.

Zapraszamy do Karpacza. XXXV Forum Ekonomiczne odbędzie się od 8 do 10 września 2026 roku, a nasz panel zaplanowany jest na 10 września.