W dniu 1 czerwca 2026 roku we Wrocławiu odbyła się debata poświęcona wpływowi sztucznej inteligencji na człowieczeństwo oraz godność osoby ludzkiej. Wydarzenie zorganizowane zostało przez Fundację Obserwatorium Społeczne oraz Katolickie Stowarzyszenie Civitas Christiana we współpracy z Papieskim Wydziałem Teologicznym we Wrocławiu. Spotkanie odbyło się w siedzibie Civitas Christiana przy ul. Staromłyńskiej 2A/U12 i zostało objęte Patronatem Honorowym abp. Józefa Kupnego, Metropolity Wrocławskiego.
Głównym celem debaty była refleksja nad konsekwencjami dynamicznego rozwoju sztucznej inteligencji w kontekście wolności, sumienia i godności człowieka. Punktem odniesienia do dyskusji była encyklika papieża Leona XIV „Magnifica Humanitas”, podejmująca temat relacji między technologią a moralnością oraz odpowiedzialności człowieka w świecie cyfrowym.
W trakcie spotkania przedstawiono kluczowe założenia dokumentu, który aktualizuje katolicką naukę społeczną wobec wyzwań cyfrowej rewolucji. Wskazano na dwa obrazy biblijne obecne w encyklice: Wieżę Babel jako symbol projektu pozbawionego odniesienia do Boga, prowadzącego do chaosu i fragmentacji relacji społecznych, oraz odbudowę Jerozolimy przez Nehemiasza jako znak działania zakorzenionego w wartościach duchowych i prowadzącego do odbudowy wspólnoty.
W debacie zwrócono uwagę na globalny wymiar rozwoju sztucznej inteligencji, w tym jej znaczenie ekonomiczne i geopolityczne. Podkreślono, że większość kluczowych modeli AI powstaje w sektorze komercyjnym, a rozwój technologii staje się elementem rywalizacji między globalnymi mocarstwami. Zaznaczono również ogromną skalę inwestycji w AI oraz jej wpływ na kształtowanie nowych modeli gospodarczych opartych m.in. na „ekonomii uwagi” oraz potencjalnie rozwijającej się „ekonomii relacji”.
Istotnym wątkiem była kwestia etycznej neutralności sztucznej inteligencji. Uczestnicy wskazali, że systemy AI odzwierciedlają wartości swoich twórców i użytkowników, co oznacza, że nie są one neutralne aksjologicznie. W tym kontekście podkreślono szczególną odpowiedzialność projektantów, instytucji finansujących oraz użytkowników technologii.
Omówiono także wyzwania związane z wpływem AI na wolność jednostki, w tym ryzyko profilowania, manipulacji danymi oraz oddziaływania na proces podejmowania decyzji. Zwrócono uwagę na problem dezinformacji i polaryzacji społecznej, a także na możliwe osłabienie kompetencji krytycznego myślenia w sytuacji rosnącej zależności od systemów generatywnych.
Ważnym elementem debaty była refleksja nad formacją sumienia w świecie cyfrowym. Podkreślono potrzebę „higieny uwagi”, rozumianej jako świadome kształtowanie rytmu życia obejmującego ciszę, refleksję i pogłębioną lekturę. Wskazano również na znaczenie realnych relacji międzyludzkich, wspólnot oraz aktywności offline jako fundamentu rozwoju osoby.
Zaznaczono, że odpowiedzialne korzystanie z technologii wymaga nie tylko kompetencji technicznych, ale przede wszystkim dojrzałości moralnej i zdolności krytycznej oceny jej wpływu na życie człowieka.
Debata we Wrocławiu stała się przestrzenią interdyscyplinarnej wymiany myśli nad miejscem człowieka w epoce sztucznej inteligencji. Uczestnicy zgodzili się, że rozwój technologii cyfrowych rodzi fundamentalne pytania o wolność, odpowiedzialność i godność osoby ludzkiej, które wymagają dalszej refleksji i dialogu środowisk naukowych, społecznych i kościelnych.
